ཡོངས་འཛིན་རིག་མཛོད། >ལོ་རྒྱུས། >ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

འཇང་།

སྤྱིར་བོད་ཀྱི་ཡིག་ཚང་རྣམས་སུ་འཇང་ངམ་ལྗང་ཅེས་པའི་མིང་འདི་བྱུང་བ་སྔ་ལ། གཙོ་བོ་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་དང་ཏུང་ཧོང་གཏེར་ཡིག་དག་ཏུ་འབྱུང་བའི་འཇང་ཡུལ་བྱ་བ་དང་གླིང་སྒྲུང་གེ་སར་དང་དེང་སང་བོད་མིས་འཇང་རིགས་སུ་འབོད་པའི་འཇང་སྟེ་གོ་དོན་རིགས་གཉིས་སུ་ཡོད། རྒྱ་ཡིག་གི་མིང་། 南诏 འབྲི་ཚུལ་གཞན། ལྗང་། ཡུལ་ཁོངས། དེང་དུས་ཡུན་ནན་ཞིང་ཆེན་གྱི་ཁོངས། མིང་ཐོགས་ཚུལ། དེ་ཡང་སྤྱིར་བོད་ཀྱི་ཡིག་ཚང་རྣམས་སུ་འཇང་ངམ་ལྗང་ཅེས་པའི་མིང་འདི་བྱུང་བ་སྔ་ལ། གཙོ་བོ་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་དང་ཏུང་ཧོང་གཏེར་ཡིག་དག་ཏུ་འབྱུང་བའི་འཇང་ཡུལ་བྱ་བ་དང་གླིང་སྒྲུང་གེ་སར་དང་དེང་སང་བོད་མིས་འཇང་རིགས་སུ་འབོད་པའི་འཇང་སྟེ་གོ་དོན་རིགས་གཉིས་སུ་ཡོད་པ་ལས། ང་ཚོས་འདིར་གླེང་བའི་འཇང་ནི་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རྣམས་སུ་འཁོད་པའི་བཙན་པོ་ཁྲི་འདུས་སྲོང་

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

ཚོ་སྨད་པ།

གླང་ཚོ་དང༌་ཨུ་ཚོ་གཉིས་ཀྱི་སྤྱི་མིང་ལ་ཀྱི་ཚོ་སྨད་པ་ཟེར། རྒྱས་འགྲེལ། བསྟན་པ་ཕྱི་དར་འགོ་ཚུགས་སྐབས་དབུས་གཙང་གི་མཁས་པ་མི་དྲུག་བྱུང་བའི་ནང་གསེས་ལོ་སྟོན་རྡོ་རྗེ་དབང་ཕྱུག་གི་སློབ་མ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དབང་པོས་ཤངས་མཁར་ལུང་དང༌། གྱེ་རེ་གླང་ར། ཉུག་གི་ཨུ་ལུང་བཅས་བཏབ་ནས་ཚོགས་པ་བསྐྱངས་པ་ལས་རིམ་བཞིན་གླང་ཚོ་དང༌། ཨུ་ཚོ་ཟེར་ཞིང༌། དེ་གཉིས་ཀྱི་སྤྱི་མིང་ལ་ཀྱི་ཚོ་སྨད་པ་ཟེར།

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

ཧོར་གཙང་ཤོག་པ་བཞི།

ཧོར་གཙང་ཤོག་པ་བཞི་ནི་བསང་ཆུ་དང་གཡོན་ཆུ་གཉིས་འདྲེས་མཚམས་མན་གྱི་མར་ཐང་དང་ཆུ་སྔོན་ཞང་ཁག་གཉིས་ཀྱི་ཁོངས་སུ་གནས་ཤིང་། བྱང་ཤར་དུ་ཀ་ཅུ། ལྷོ་བྱང་དུ་ཁ་གྱ་དང་གནམ་ལྷ། ནུབ་བྱང་དུ་རྒན་གྱ་བཅས་དང་ས་མཚམས་འདྲེས། ཁོངས་གཏོགས། བསང་ཆུ་རྫོང་ཁོངས་ཀྱི་ཚོ་བ་ཤོག་པ། གནས་ཡུལ། བསང་ཆུ་དང་གཡོན་ཆུ་གཉིས་འདྲེས་མཚམས་མན་གྱི་མར་ཐང་དང་ཆུ་སྔོན་ཞང་ཁག་གཉིས་ཀྱི་ཁོངས་སུ་གནས། དབྱེ་བ། གོ་གཉེན་ཤོག་པ། འབྲུ་འདྲེན་ཤོག་པ། དཀོན་མཆོག་རྒྱ་ཕྱུག་ཤོག་པ། མ་ཎི་ཤོག་པ།

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

བསང་ཁོག་ཚོ་རྩེ་བདུན།

བསང་ཁོག་ཚོ་རྩེ་བདུན་ནི་ཆོས་སྡེ་ཆེན་པོ་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་གྱི་ནུབ་མཚམས་དང་ཡན་ལག་བརྒྱད་ལྡན་བསང་ཆུ་སྔོན་མོའི་སྟོད་རྒྱུད་དུ་གནས་ཤིང་། ཤར་དུ་བླ་བྲང་ལྷ་སྡེ་ཤོག་པ་བཞི། ལྷོར་ཨ་མཆོག་དང་ཁོ་ཚེ། བྱང་དུ་རྒན་གྱ། ནུབ་ཏུ་མཚོ་སྔོན་གྱི་མདོ་བ་དང་རྩེ་ཁོག་བཅས་དང་ས་མཚམས་འདྲེས། ཁོངས་གཏོགས། བསང་ཆུ་རྫོང་ཁོངས་ཀྱི་ཚོ་བ་ཤོག་པ། གནས་ཡུལ། བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་གྱི་ནུབ་མཚམས་དང་ཡན་ལག་བརྒྱད་ལྡན་བསང་ཆུ་སྔོན་མོའི་སྟོད་རྒྱུད་དུ་གནས།

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

བླ་བྲང་ལྷ་སྡེ་ཤོག་པ་བཞི།

ལྷ་སྡེ་ཤོག་པ་བཞི་ནི་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་ཉེ་འཁོར་བསང་ཆུའི་ངོགས་གཉིས་སུ་གནས་ཤིང་ཤར་དུ་གནམ་ལྷ་གོང་མ། ལྷོར་ཙ་ཡུས། ནུབ་བསང་ཁོག བྱང་རྒན་གྱ་ཚོ་དྲུག་བཅས་དང་ས་མཚམས་འདྲེས། དེའི་ནང་ཚན་ཟ་ཡུས་ནང་དང་གླས་དྲུག་གཉིས་ནི་བླ་བྲང་དགོན་པ་བཏབ་མ་ཐག་ཇུ་ནང་རྒྱལ་པོའི་མངའ་འོག་ཏུ་གཏོགས་པའི་འབྲོག་ཁྱིམ་དྲུག་གི་ཤུལ་ཡིན་པ་དང་། ཕུག་སྡེ་དང་བསང་ཁོག་གི་ཚར་ཚ་སོགས་ཀྱང་ཡུལ་འདིར་གནས་པར་བཤད། དེར་མ་གཏོགས་པའི་ཤོག་པ་གཞན་རྣམས་ནི་བླ་བྲང་དགོན་པ་བཏབ་རྗེས་སུ་ཆགས་པའི་དམག་ཤོག་རྩ་འཛུགས་ཤིག་ཡིན། མིང་གཞན། ལྷ་སྡེ་བཅུ་གསུམ། ཁོངས་གཏོགས། བསང་ཆུ་རྫོང་ཁོངས་ཀྱི་ཚོ་བ་ཤོག་པ།

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

ཁོ་ཚེ་ཚོ་བ་གསུམ།

ཁོ་ཚེ་ཚོ་བ་གསུམ་ནི་བསང་ཆུ་རྫོང་གི་ལྷོ་ནུབ་ཏུ་གནས། ཤར་ལྷོར་ཨ་མཆོག་ཚོ་བརྒྱད་དང་ཀླུ་ཆུའི་མ་ངེ། ལྷོ་ནུབ་མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་གྱི་རྩེ་ཁོག་དང་རྨ་ལྷོའི་སོག་རིགས་རང་སྐྱོང་རྫོང་། བྱང་དུ་བསང་ཁོག་བཅས་དང་ཡུལ་མཚམས་འདྲེས་སོ། ། ཁོངས་གཏོགས། བསང་ཆུ་རྫོང་ཁོངས་ཀྱི་ཚོ་བ་ཤོག་པ། གནས་ཡུལ། བསང་ཆུ་རྫོང་གི་ལྷོ་ནུབ་ཏུ་གནས། དབྱེ་བ། ཁོ་ཚེ་ཚོ་བ། ཁོ་ཚེའི་རྒན་གྱ་ཚོ་བ། ཁོ་ཚེའི་མཁན་པོ་ཚོ་བ། ངོ་སྤྲོད། ཁོ་ཚེ་ཚོ་བ་གསུམ་ནི་བསང་ཆུ་རྫོང་གི་ལྷོ་ནུབ་ཏུ་གནས།

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

དམེ་ཤུལ་ཚོ་བཞི།

དམེ་ཤུལ་ཚོ་བ་བཞི་ནི་བསང་ཆུ་རྫོང་གི་ཤར་ལྷོར་གནས་ཤིང་། ཤར་དུ་ཀླུ་ཤོད་དང་། ནུབ་ཏུ་ཀླུ་ཆུ་རྫོང་གི་ཨ་ལ། ནུབ་བྱང་དུ་ཨ་མཆོག་དང་འབོ་ར་བཅས་དང་ས་མཚམས་འདྲེས། ཁོངས་གཏོགས། བསང་ཆུ་རྫོང་ཁོངས་ཀྱི་ཚོ་བ་ཤོག་པ། གནས་ཡུལ། བསང་ཆུ་རྫོང་གི་ཤར་ལྷོར་གནས། དབྱེ་བ། དབང་བ་ཀླུ། དཔོན་སྐོར། ར་དེའུ། ཨ་ལ། ངོ་སྤྲོད། དམེ་ཤུལ་ཚོ་བ་བཞི་ནི་བསང་ཆུ་རྫོང་གི་ཤར་ལྷོར་གནས་ཤིང་།  ཤར་དུ་ཀླུ་ཤོད་དང་།  ནུབ་ཏུ་ཀླུ་ཆུ་རྫོང་གི་ཨ་ལ།  ནུབ་བྱང་དུ་ཨ་མཆོག་དང་འབོ་ར་བཅས་དང་ས་མཚམས་འདྲེས། 

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

ཙ་ཡུས་སྟོད་སྨད།

ཙ་ཡུས་ནི་བསང་ཆུ་རྫོང་གི་ལྷོའི་མཚམས་སུ་གནས་ཤིང་ཚོ་བ་དེའི་ཤར་དུ་གཙོས་དང་། ནུབ་ཏུ་བསང་ཁོག ལྷོར་འབོ་ར་དང་ཨ་མཆོག བྱང་དུ་བླ་བྲང་ལྷ་སྡེ་ཤོག་བཞི་དང་། མདའ་སྨད། ཐང་དཀར་ནང་། རོང་ངར་བཅས་དང་ས་མཚམས་འདྲེས། ཁོངས་གཏོགས། བསང་ཆུ་རྫོང་ཁོངས་ཀྱི་ཚོ་བ་ཤོག་པ། གནས་ཡུལ། བསང་ཆུ་རྫོང་གི་ལྷོ་མཚམས་སུ་གནས། དབྱེ་བ། ཙ་ཡུས་སྟོད། ཙ་ཡུས་སྨད། ངོ་སྤྲོད། ཙ་ཡུས་ནི་བསང་ཆུ་རྫོང་གི་ལྷོའི་མཚམས་སུ་གནས་ཤིང་ཚོ་བ་དེའི་ཤར་དུ་གཙོས་དང་།  ནུབ་ཏུ་བསང་ཁོག  ལྷོར་འབོ་ར་དང་ཨ་མཆོག  བྱང་དུ་བླ་བྲང་ལྷ་སྡེ་ཤོག་བཞི་དང་། 

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

མཛོད་དགེ་ཤོག་པ་ལྔ།

མཛོད་དགེ་ཤོག་པ་ལྔ་ནི་བསང་ཆུ་རྫོང་གི་ཤར་ལྷོའི་མཚམས་སུ་གནས་ཤིང་། ཤར་ཅོ་ནེ་ཁྱ་དགེ་དང་། ལྷོ་ནུབ་ཏུ་ཅོ་ནེ་ཝ་དམར་དང་། རྡོ་དཀར། ནུབ་བྱང་དུ་གཙོས་དང་ཁ་གྱ། བྱང་ཀ་ཅུའི་ཅ་ཀ་མཁར་བཅས་དང་ས་མཚམས་འདྲེས། ཁོངས་གཏོགས། བསང་ཆུ་རྫོང་ཁོངས་ཀྱི་ཚོ་བ་ཤོག་པ། གནས་ཡུལ། བསང་ཆུ་རྫོང་གི་ཤར་ལྷོའི་མཚམས་སུ་གནས། དབྱེ་བ། དམེ་བོ་ཤོག་པ། རུ་སྟོད་མའི་ཤོག་པ། ན་ཏོ་ཤོག་པ། འབྲུག་དགེ་ཤོག་པ། ནང་བ་ཤོག་པ། ངོ་སྤྲོད། མཛོད་དགེ་ཤོག་པ་ལྔ་ནི་བསང་ཆུ་རྫོང་གི་ཤར་ལྷོའི་མཚམས་སུ་གནས་ཤིང་།

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

ཐང་དཀར་ཤོག་པ།

ཐང་དཀར་ཤོག་པར་ཐང་དཀར་གོང་འགབ་གཉིས་མཆིས་ཤིང་རུ་ཆུང་དགོན་བཀྲ་ཤིས་རྣམ་རྒྱལ་གླིང་གི་ཉེ་ལོགས་གཡོན་ཆུའི་ངོགས་གཉིས་སུ་གནས། ཁོངས་གཏོགས། བསང་ཆུ་རྫོང་ཁོངས་ཀྱི་ཚོ་བ་ཤོག་པ། གནས་ཡུལ། རུ་ཆུང་དགོན་བཀྲ་ཤིས་རྣམ་རྒྱལ་གླིང་གི་ཉེ་ལོགས་གཡོན་ཆུའི་ངོགས་གཉིས་སུ་གནས། དབྱེ་བ། ཐང་དཀར་གོང་མ། ཐང་དཀར་འགབ་མ། ངོ་སྤྲོད། ཐང་དཀར་ཤོག་པར་ཐང་དཀར་གོང་འགབ་གཉིས་མཆིས་ཤིང་རུ་ཆུང་དགོན་བཀྲ་ཤིས་རྣམ་རྒྱལ་གླིང་གི་ཉེ་ལོགས་གཡོན་ཆུའི་ངོགས་གཉིས་སུ་གནས།  ཤར་དུ་ཁ་གྱ་དང་སྨན་ལུང་།

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

རྒན་གྱའི་ཚོ་བ་དྲུག

རྒན་གྱའི་ཚོ་བ་དྲུག་ནི་བསང་ཆུ་རྫོང་ཁོངས་ཆོས་སྡེ་ཆེན་པོ་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་གྱི་བྱང་ཕྱོགས་སུ་གནས་ཤིང་། ཤར་དུ་ཧོར་གཙང་དང་ཀ་ཅུ། ལྷོར་གནམ་ལྷ་དང་བླ་བྲང་ལྷ་སྡེ་བཞི། ནུབ་བྱང་དུ་རེབ་གོང་མགར་རྩེ་བཅས་དང་ཡུལ་མཚམས་འདྲེས། ཁོངས་གཏོགས། བསང་ཆུ་རྫོང་ཁོངས་ཀྱི་ཚོ་བ་ཤོག་པ། གནས་ཡུལ། བསང་ཆུ་རྫོང་ཁོངས་ཆོས་སྡེ་ཆེན་པོ་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་གྱི་བྱང་ཕྱོགས་སུ་གནས། དབྱེ་བ། ཁ་གྱ། རྒན་གྱ་གོང་མ། བར་མཐའ། རིན་ཆེན། སི་རུག ཞོལ་སྐོར་རྣམས་སོ། ། ངོ་སྤྲོད།

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

ཨ་རིག་ཅེས་པའི་མིང་གི་བྱུང་ཚུལ།

ཨ་རིག་ཅེས་པའི་མིང་གི་བྱུང་ཚུལ་ལ་རིགས་གཉིས་ཡོད་དེ། གཅིག་ནི་རྨ་ཆེན་གངས་འདབས་སུ་ཡོད་པའི་དུད་ཁྱིམ་ཞིག་གངས་སྐོར་དུ་འགྲོ་སྐབས་བྲག་ངོས་སུ་ཨ་ཡིག་རང་བྱོན་མཐོང་བ་དེ་ལས་བྱུང་བ་དང་། གཉིས་ནི་ཨ་ཕྱུག་དང་དཔའ་ཕྱུག་ཅེས་པའི་སྤུན་གཉིས་ཡོད་པ་ལས་ཨ་ཕྱུག་གིས་བཟུང་བའི་ས་ཆར་ཨ་རིག་ཞེས་ཐོགས་པ་ཡིན་ཟེར་བའི་བཤད་སྲོལ་ཡོད། རྒྱ་ཡིག་གི་མིང་། 阿柔起源 ཁོངས་གཏོགས། ལོ་རྒྱུས། སྲིད་འཛིན་ཁོངས་གཏོགས། མཚོ་བྱང་ཁུལ་མདོ་ལ་རྫོང་། ངོ་སྤྲོད་མདོར་བསྡུས། བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ལས་མདོ་སྨད་རྟའི་ཆོལ་ཁའི་ནང་ཚན་དུ་གཏོགས་པའི་ཨ་རིག་ནི། རྒན་པོ་རྣམས་ཀྱི་ངག་རྒྱུན་ལ།ཨ་རིག་དང་དཔའ་རིས་སོགས་མདོ་སྨད་ཀྱི་ཚོ་བ་མང་ཆེ་ཤོས་ཤིག་བཙན་པོ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གྱི་ཡར་སྔོན་ཞིག་ནས་བོད་ཀྱི་མཐའ་མཚམས་སྲུང་བའི་དམག་མི་ཡིན་པར་བཤད་ལ། 

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

གཙང་ཨ་རིག

མགོ་ལོག་དང་ཨ་རིག་གི་བར་ལ་དམག་འཁྲུགས་ཐེངས་འགའ་བྱུང་ཞིང་། ཨ་རིག་ལ་ཕམ་ཉེས་ཆེན་པོ་བྱུང་ནས་རུ་སྡེ་རིམ་བཞིན་ཁ་ཐོར་དུ་གྱུར་བ་དང་། ཇེ་སང་ཀླུ་བ་རྒྱལ་གྱིས་ཆུ་སྟོད་ཚོ་བའི་རུ་སྡེ་མང་ཤོས་ཁྲིད་ནས་སོག་པོའི་ཝང་གི་རུ་སྡེ་ཐུར་མེད་ཟེར་བ་དེ་དྭངས་གཞུང་དུ་ཡོད་པ་དང་མཐུད་ནས་གཞིས་ཆགས། ཁོང་ནི་ཡུལ་གཙང་གི་ཡིན་པས་མི་རྒྱུད་ཕྱི་མར་གཙང་ཨ་རིག་ཅེས་འབོད་པ་ཡིན། རྒྱ་ཡིག་གི་མིང་། 藏阿柔 སྲིད་འཛིན་རིགས་དབྱེ། ཚོ་བ། གནས་ཡུལ། རྨ་ལྷོ་སོག་རིགས་རང་སྐྱོང་རྫོང་ཉིན་ཐུ་ཡུལ་ཚོ། ངོ་སྤྲོད་མདོར་བསྡུས།

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

ནང་ཆེན་རྒྱལ་པོ།

ནང་ཆེན་ཞེས་པ་ནི་ནང་བློན་ཆེན་པོའི་དོན་ཏེ། རུས་རྒྱུད་དེའི་མེས་པོའི་སྐུ་རིང་ལ་གོང་མ་ཚང་གི་ནང་བློན་ཆེན་མོའི་ཐུགས་འགན་བཞེས་མྱོང་བར་བརྟེན། ཕྱིས་ཚོ་པའི་མིང་དུའང་ནང་ཆེན་ཞེས་སུ་གྲགས་པར་གསུངས། རྒྱ་ཡིག་གི་མིང་། 囊谦王 ངོ་སྤྲོད་མདོར་བསྡུས། ནང་ཆེན་ཞེས་པ་ནི་ནང་བློན་ཆེན་པོའི་དོན་ཏེ། རུས་རྒྱུད་དེའི་མེས་པོའི་སྐུ་རིང་ལ་གོང་མ་ཚང་གི་ནང་བློན་ཆེན་མོའི་ཐུགས་འགན་བཞེས་མྱོང་བར་བརྟེན། ཕྱིས་ཚོ་པའི་མིང་དུའང་ནང་ཆེན་ཞེས་སུ་གྲགས་པར་གསུངས།

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

ཅོ་ནེ་རྒྱལ་པོ།

ཅོ་ནེ་རྒྱལ་པོའི་མངའ་ཁོངས་སུ་ད་ལྟའི་ཀན་སུའུ་དང་། མཚོ་སྔོན། ཟི་ཁྲོན་བཅས་ཞིང་ཆེན་ཁག་གསུམ་བརྒལ་ཞིང་། རྒྱ་ཁྱོན་སྤྱི་ལེ་གྲུ་བཞི་མ35000སྐོར་དང་། ཁྱབ་ཁོངས་སུ་ས་ཁུལ་ཁག48 མི་འབོར་ཁྲི་ཚོ10སྐོར་ཡོད་པར་གསལ་བས། ཨ་མདོ་ས་ཁུལ་གྱི་རྒྱལ་པོ་མངའ་ཐང་ཆེ་ཤོས་སུ་གྲགས། རྒྱ་ཡིག་གི་མིང་། 卓尼土司 ངོ་སྤྲོད་མདོར་བསྡུས། ཅོ་ནེ་རྒྱལ་པོའི་མངའ་ཁོངས་སུ་ད་ལྟའི་ཀན་སུའུ་དང་། མཚོ་སྔོན། ཟི་ཁྲོན་བཅས་ཞིང་ཆེན་ཁག་གསུམ་བརྒལ་ཞིང་། རྒྱ་ཁྱོན་སྤྱི་ལེ་གྲུ་བཞི་མ35000སྐོར་དང་། ཁྱབ་ཁོངས་སུ་ས་ཁུལ་ཁག48

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

ཧོར་ཚོ་སོ་དགུ།

མན་ཆིང་དུས་མཇུག་ཏུ་ཧོར་ཚོ་ཤོག་སོ་དགུ་ནི་བོད་སྡོད་ཨམ་བན་གྱི་དོ་དམ་ཁོངས་གཏོགས་དང་། སྤྱིར་ད་ལྟའི་ནག་ཆུ་ས་གནས་ཀྱི་གཉན་རོང་དང་། འབྲི་རུ། སྦྲ་ཆེན། སོག དེ་བཞིན་ཆབ་མདོ་ཁུལ་གྱི་སྟེང་ཆེན་དང་། རི་བོ་ཆེ། དཔལ་འབར་བཅས་ཀྱི་རྫོང་ཁག་དག་ཚུད་ཡོད། རྒྱ་ཡིག་གི་མིང་། 霍尔三十九族 ངོ་སྤྲོད་མདོར་བསྡུས། མན་ཆིང་དུས་མཇུག་ཏུ་ཧོར་ཚོ་ཤོག་སོ་དགུ་ནི་བོད་སྡོད་ཨམ་བན་གྱི་དོ་དམ་ཁོངས་གཏོགས་དང་། སྤྱིར་ད་ལྟའི་ནག་ཆུ་ས་གནས་ཀྱི་གཉན་རོང་དང་། འབྲི་རུ། སྦྲ་ཆེན། སོག དེ་བཞིན་ཆབ་མདོ་ཁུལ་གྱི་སྟེང་ཆེན་དང་། རི་བོ་ཆེ།

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

མདོ་ཁམས་ཁྲི་སྐོར་བདུན།

སྨར་ཁམས་སྒང་ཁྲི་སྐོར། ཡུ་ཐང་ཁྲི་སྐོར། ཁྲང་ཧེ་ཤི་དམག་འདོམས་ཁྲི་སྐོར། ཏེའོ་མན་ཡུ་ཐང་དམག་འདོམས་ས་སྲུང་ཁྲི་སྐོར། མདོ་སྨད་ཁྲི་སྐོར། བི་རི་ཁྲི་སྐོར། ས་དྲུག་ཁྲི་སྐོར་བཅས་སོ།། རྒྱ་ཡིག་གི་མིང་། 朵康七万户 ངོ་སྤྲོད། བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཆར་མདོ་ཁམས་ཁྲི་སྐོར་བདུན་སྐོར་འཁོད་པ་ཤིན་ཏུ་དཀོན། དེས་ན《ཡོན་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ལས་དཔོན་རིགས་དཀར་ཆག》ཅེས་པ་དང་། རྒྱ་ཡིག་གི་ཡིག་ཚང་ཁག་ཏུ་འཁོད་པར་གཞིགས་ན། ཧོར་གྱི་དུས་སུ་མདོ་ཁམས་ཁུལ་དུ་སྔ་ཕྱིར་ཁྲི་སྐོར་ཁག་བདུན་བཙུགས་པར་བརྟེན་དེབ་ཐེར་ཁག་ཏུ་མདོ་ཁམས་ཁྲི་སྐོར་བདུན་ཞེས་གྲགས།

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

སྡེ་དགེ་རྒྱལ་པོ།

སྤྱི་ལོ1639ལོར་སྡེ་དགེ་རྒྱལ་པོ་བྱམས་པ་ཕུན་ཚོགས་ཀྱིས་སོག་པོ་ཨོ་རོད་ཀྱི་དཔོན་གུ་ཤྲཱི་ཁང་དབར་དྲག་ཤུགས་མཉམ་སྦྲེལ་ཐོག་ཁམས་བེ་རི་རྒྱལ་པོ་གཏོར་ཕམ་བཏང་བས། གུ་ཤྲཱི་ཁང་གིས་སྡེ་དགེ་ཆོས་རྒྱལ་ཞེས་པའི་མཚན་གནས་བསྩལ་བར་གོ། རྒྱ་ཡིག་གི་མིང་། 德格土司 ངོ་སྤྲོད་མདོར་བསྡུས། སྤྱི་ལོ1639ལོར་སྡེ་དགེ་རྒྱལ་པོ་བྱམས་པ་ཕུན་ཚོགས་ཀྱིས་སོག་པོ་ཨོ་རོད་ཀྱི་དཔོན་གུ་ཤྲཱི་ཁང་དབར་དྲག་ཤུགས་མཉམ་སྦྲེལ་ཐོག་ཁམས་བེ་རི་རྒྱལ་པོ་གཏོར་ཕམ་བཏང་བས།

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

ཨུ་ཤི་རིའི་ཡུལ།

ཡུས་གུར་གྱི་ཡུལ་བརྒྱུད་དེ་ཀའུ་ཐང་གི་ཡུལ་གྱི་མཐའ་ལ་ཐུག་སྟེ། སླར་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་འཁྱོག་ཅིང་བརྒྱུད་དེ་ཕྱིན་པ་ན། ཨུ་ཤི་རིའི་ཡུལ་ཟེར་བ་ཡོད་དོ།། ཨུ་ཤི་རིའི་ཡུལ་དེ་ཤར་ནུབ་ཏུ་ལེ་དབར་དྲུག་བརྒྱ་ལྷག་དང་ལྷོ་བྱང་དུ་ལེ་དབར་བཞི་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་ཡོད་དོ།། དེའི་དབུས་ཀྱི་མཁར་ཁོར་ཡུག་ཏུ་ལེ་དབར་དྲུག་བདུན་ཙམ་ཡོད་ཕྱོགས་བཞིར་རི་བྲག་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་བགྲོད་དཀའ་བ་ཞིག་ལ་བརྟེན་པས་ཡུལ་དེ་བསྲུང་སླ་བར་སྣང་ངོ་། ། རྒྱ་ཡིག་གི་མིང་། 阿耆尼国 སྲིད་འཛིན་ཁོངས་གཏོགས། ཀྲུང་གོ རིགས་དབྱེ། ས་མིང་། ངོ་སྤྲོད། ཡུས་གུར་གྱི་ཡུལ་བརྒྱུད་དེ་ཀའུ་ཐང་གི་ཡུལ་གྱི་མཐའ་ལ་ཐུག་སྟེ། སླར་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་འཁྱོག་ཅིང་བརྒྱུད་དེ་ཕྱིན་པ་ན། ཨུ་ཤི་རིའི་ཡུལ་ཟེར་བ་ཡོད་དོ།། ཨུ་ཤི་རིའི་ཡུལ་དེ་ཤར་ནུབ་ཏུ་ལེ་དབར་དྲུག་བརྒྱ་ལྷག་དང་ལྷོ་བྱང་དུ་ལེ་དབར་བཞི་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་ཡོད་དོ།། དེའི་དབུས་ཀྱི་མཁར་ཁོར་ཡུག་ཏུ་ལེ་དབར་དྲུག་བདུན་ཙམ་ཡོད་ཕྱོགས་བཞིར་རི་བྲག་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་བགྲོད་དཀའ་བ་ཞིག་ལ་བརྟེན་པས་

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

ངྷུ་ཧྭ་རའི་ཡུལ།

ངྷུ་ཧྭ་རའི་ཡུལ་ནི་ཡ་གླིང་དཀྱིལ་མའི་གནའ་བོའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཡིན་ལ། གནའ་དུས་རྒྱ་གར་དང་ཀྲུང་གོ ཨེ་ཤེ་ཡ་ནུབ་མ། ཨེ་ཤེ་ཡ་དབུས་མ་བཅས་ས་ཆ་མང་པོ་ཞིག་གི་འགྲིམ་འགྲུལ་དང་དཔལ་འབྱོར་ཀྱི་འབྲེལ་གཏུག་ལྟེ་གནས་ཡིན། རྒྱ་ཡིག་གི་མིང་། 睹货逻国 ཕྱི་ཡིག་གི་མིང་། ukha^ra、Tuh!kha^ra གནས་ཡུལ། ཡ་གླིང་དཀྱིལ་མ། རིགས་དབྱེ། ས་མིང་། ངོ་སྤྲོད། ངྷུ་ཧྭ་རའི་ཡུལ་ནི་ཡ་གླིང་དཀྱིལ་མའི་གནའ་བོའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཡིན་ལ། གནའ་དུས་རྒྱ་གར་དང་ཀྲུང་གོ ཨེ་ཤེ་ཡ་ནུབ་མ།

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

གྷན་ངྷ་རའི་ཡུལ།

ནཱ་ག་རའི་ཡུལ་དེ་ནས་ཤར་ལྷོའི་མཚམས་སུ་རི་སུལ་བརྒྱུད་དེ་རྒྱང་གྲགས་ལྔ་བརྒྱ་ཕྱིན་པ་ན་གྷན་ངྷ་རའི་ཡུལ་ལོ། དེའི་ཤར་ནུབ་ཏུ་རྒྱང་གྲགས་སྟོང་ལྷག་དང་། ལྷོ་བྱང་དུ་རྒྱང་གྲགས་བརྒྱད་བརྒྱ་ལྷག མཐའ་སྐོར་དུ་རྒྱང་གྲགས་བཞི་བཅུ་ལྷག་ཙམ་གྱི་བདག་པོ་ནི་རྒྱལ་རིགས་ཡིན་ཡང་ད་ལྟ་རྒྱལ་རབས་ཆད་ནས་ཀ་པི་ཤིའི་མངའ་འོག་ཏུ་གཏོགས་སོ།། རྒྱ་ཡིག་གི་མིང་། 犍驮罗 ཕྱི་ཡིག་གི་མིང་། Gandha^ra, Ga^ndha^ra, Gandha -vati རིགས་དབྱེ། གནའ་བོའི་རྒྱལ་ཁབ། གནས་ཡུལ། ཧུན་རྡུ་ནུབ་བྱང་གི་ཁོངས་སུ་ཡོད། ངོ་སྤྲོད། ནཱ་ག་རའི་ཡུལ་དེ་ནས་ཤར་ལྷོའི་མཚམས་སུ་རི་སུལ་བརྒྱུད་དེ་རྒྱང་གྲགས་ལྔ་བརྒྱ་ཕྱིན་པ་ན་གྷན་ངྷ་རའི་ཡུལ་ལོ། དེའི་ཤར་ནུབ་ཏུ་རྒྱང་གྲགས་སྟོང་ལྷག་དང་། ལྷོ་བྱང་དུ་རྒྱང་གྲགས་བརྒྱད་བརྒྱ་ལྷག 

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

བེེ་ཤཱ་ལཱིའི་ཡུལ།

ཙནྡྟུའི་ཡུལ་དེ་ནས་བྱང་ཤར་མཚམས་སུ་གངྒཱ་བརྒྱུད་དེ་རྒྱང་གྲགས་བརྒྱ་ཕྲག་གཅིག་དང་བཅུ་ཕྲག་བཞི་ལྔ་ཙམ་ཕྱིན་པ་ན་ཡངས་པ་ཅན་གྱི་ཡུལ་ལོ།། བེེ་ཤཱ་ལཱི་སྟེ་ཡུལ་ཡངས་པ་ཅན་ནི། མཐའ་སྐོར་རྒྱང་གྲགས་སྟོང་ཕྲག་ལྔ་ལྷགས་ཙམ་དང་ས་གཞི་ཤིན་ཏུ་གཤིན་པ། ཤིང་ཏོག་ཨ་མྲ་བུར་ཤིང་ལ་སོགས་པའི་བཟའ་ཤིང་ཡོད་པ། ལོ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་འདེབས་རུང་བ། གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ནང་མཁར་ན་རྒྱང་གྲགས་བཞི་ལྔ་ཙམ་ཡོད་པ་དང་། གྲོང་ཁྱེར་ནས་ནུབ་བྱང་མཚམས་ལེ་དབར་ལྔ་དྲུག་ཙམ་གྱི་སར་གཙུག་ལག་ཁང་ཞིག་ལ་གནས་བརྟན་སྡེ་བའི་དགེ་འདུན་ཉུང་ཤས་བཞུགས་སོ།།

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

ལཾངྐའི་ཡུལ།

ཀུང་ཡུ་ཋའི་ཡུལ་དེ་ནས་ལྷོ་ནུབ་མཚམས་སུ་རྒྱང་གྲགས་བཞི་ལྔ་ཙམ་ཕྱིན་པ་ན་ལཾངྐའི་ཡུལ་ལོ།། དེའི་ཐ་གྲུར་རྒྱང་གྲགས་ལྔ་སྟོང་ལྷག་དང་། ས་དམའ་བའི་འབྲུ་སྣ་ཚོགས་པ་དུས་བཞི་གང་ལ་ཡང་འདེབས་སོ།། མེ་ཏོག་དང་ཤིང་ཏོག་གི་རིགས་མང་པོ་ཡོད་པ། མིའི་རང་བཞིན་གཏུམ་ཞིང་རྩུབ་པ་དང་སྐད་མྱུར་བ་ཏབ་ཏོབ་ཆེ་བ་གང་སྤྱི་ཡུལ་དབུས་པ་དང་ཆེས་མི་འདྲའོ།། སའི་དབྱིབས་བྱང་ཕྱོགས་སུ་ཅུང་གཞོལ་པ། རྒྱ་ཡིག་གི་མིང་། 羯陵伽国 ཕྱི་ཡིག་གི་མིང་། Kalinga ཁོངས་གཏོགས་རྒྱལ་ཁབ། རྒྱ་གར། རིགས་དབྱེ། གནའ་བོའི་རྒྱལ་ཁབ། ངོ་སྤྲོད། ཀུང་ཡུ་ཋའི་ཡུལ་དེ་ནས་ལྷོ་ནུབ་མཚམས་སུ་རྒྱང་གྲགས་བཞི་ལྔ་ཙམ་ཕྱིན་པ་ན་ལཾངྐའི་ཡུལ་ལོ།། དེའི་ཐ་གྲུར་རྒྱང་གྲགས་ལྔ་སྟོང་ལྷག་དང་། ས་དམའ་བའི་འབྲུ་སྣ་ཚོགས་པ་དུས་བཞི་གང་ལ་ཡང་འདེབས་སོ།། མེ་ཏོག་དང་ཤིང་ཏོག་གི་རིགས་མང་པོ་ཡོད་པ།

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

ཨ་ཤོ་ཀའི་ཡུལ།

ཀནྱཱ་ཀུབྫའི་ཡུལ་དེ་ནས་བྱང་ཤར་མཚམས་སུ་རྒྱང་གྲགས་དྲུག་བརྒྱ་ཙམ་ཕྱིན་པ་ན་གངྒཱའི་འགྲམ་དང་ཉེ་བའི་ཨ་ཤོ་ཀའི་ཡུལ་ལོ།། དེའི་ཐ་གྲུར་རྒྱང་གྲགས་ལྔ་སྟོང་ལྷག་དང་། གཞུང་མཁར་ཆེན་པོ་ཁོར་ཡུག་ཏུ་རྒྱང་གྲགས་ཉི་ཤུ་ལྷག་ཡོད་དོ།། ས་གཞི་གཤིན་ལ་གནམ་གཤིས་དྲོ་བ། ཟས་རིགས་ལ་འབྲུ་མར་ཡུངས་དཀར་ནག་ནས་གྲོ་འབྲས་སོགས་འདེབས་པ་དང་། མེ་ཏོག་གི་སྣ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡོད། མིའི་རང་བཞིན་དུལ་བ་དང་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་འདུན་ཞིང་འབད་པ་སློབ་གཉེར་ལ་དགའ་བ། གཙུག་ལག་ཁང་བརྒྱ་ལྷག་ཡོད་པར་དགེ་འདུན་སུམ་སྟོང་ལྷག་གནས་པ་པ་དང་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གཉིས་ལ་འདྲེས་མར་སློབ་པ།

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

བྷ་ར་ན་གའི་ཡུལ།

ཨ་ཡ་མ་ཁའི་ཡུལ་དེ་ནས་ཤར་ལྷོའི་མཚམས་སུ་རྒྱང་གྲགས་བདུན་བརྒྱ་ཙམ་གྱི་སར་གངྒཱ་བརྒལ་ནས་ཆུ་བོ་ཡ་མ་ནའི་ཚུ་རོལ་ན་བྷ་ར་ན་གའི་ཡུལ་ལོ།།་དེའི་ཐ་གྲུར་རྒྱང་གྲགས་ལྔ་སྟོང་ལྷག་དང་། དབུས་ཀྱི་མཁར་ཆེན་པོའི་ཁོར་ཡུག་ཏུ་ལེ་དབར་ཉི་ཤུ་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པ། གཙུག་ལག་ཁང་གཉིས་ལས་མེད་ལ་དགེ་འདུན་ཉུང་ཞིང་ཐེག་དམན་པ་ཁོ་ནའོ།། ཕྱི་པའི་ལྷ་ཁང་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མ་ལ་ཏིརྠ་ཀ་ལུགས་སྣ་ཚོགས་པ་མང་པོ་མཆིས་སོ།། རྒྱ་ཡིག་གི་མིང་། 钵罗耶伽 ཕྱི་ཡིག་གི་མིང་། Bowl royer ng ཁོངས་གཏོགས་རྒྱལ་ཁབ།

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

ཀ་པི་ཤིའི་ཡུལ།

བྷ་ཡན་ནའི་ཡུལ་དེའི་ཤར་འདབས་སུ་གངས་རི་ལ་ཞུགས་ཏེ་ན་ག་བརྒལ་བ་ན་ཀ་པི་ཤི་ཞེས་བྱ་བའི་ཡུལ་དེའི་མཐའ་གྲུར་ལེ་དབར་བཞི་སྟོང་ལྷག་ཡོད་པ། རྒྱབ་རི་གངས་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་གངས་རིའི་རྒྱུད་ཀྱི་རི་གསུམ་ལས་རི་ནག་པོ་རུ་གྲོང་ཁྱེར་ཡོད་ལ་ཁོར་ཡུག་ཏུ་རྒྱང་གྲགས་བཅུ་ལྷག་ཡོད། རྒྱ་ཡིག་གི་མིང་། 迦毕试国 ཆབ་སྲིད་སྒྲིག་སྲོལ། གོང་མའི་ལམ་ལུགས། དད་མོས། སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས། གནས་ཡུལ། ཡ་གླིང་། ངོ་སྤྲོད། བྷ་ཡན་ནའི་ཡུལ་དེའི་ཤར་འདབས་སུ་གངས་རི་ལ་ཞུགས་ཏེ་ན་ག་བརྒལ་བ་ན་ཀ་པི་ཤི་ཞེས་བྱ་བའི་ཡུལ་དེའི་མཐའ་གྲུར་ལེ་དབར་བཞི་སྟོང་ལྷག་ཡོད་པ།

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

སམྨ་ཏ་ཐའི་ཡུལ།

ཀ་མ་རུ་པའི་ཡུལ་དེ་ནས་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་རྒྱང་གྲགས་སྟོང་ཕྲག་གཅིག་དང་བརྒྱ་ཕྲག་གཉིས་གསུམ་ཕྱིན་པ་ན།སམྨ་ཏ་ཐའི་ཡུལ་དེའི་ཐ་གྲུར་ལེ་དབར་སུམ་སྟོང་ལྷག་ཏུ་ལྷོའི་རྒྱ་མཚོ་དང་ཉེ་བ། གཞུང་མཁར་ཐ་གྲུར་རྒྱང་གྲགས་ཉི་ཤུ་ལྷག་དང་། ས་དྲོ་ལ་རླན་གཤེར་ཆེ་ཞིང་འབྲུ་སྣ་ཚོགས་དང་ཤིང་ཏོག་མེ་ཏོག་གི་རིགས་ཤིན་ཏུ་མང་ངོ་།། གནམ་གཤིས་འཇམ་ཞིང་དྲོ་བ་མིའི་རང་བཞིན་ཕལ་ཆེར་བྱད་བཞིན་ནག་པ་གདུག་རྩུབ་ཆེ་བ། སློབ་གཉེར་ལ་འདུན་པ་བརྩོན་འགྲུས་ཆེ་ཞིང་། ཕྱི་ནང་གཉིས་ཀར་མཉམ་པར་བཀུར་བ་དང་། གཙུག་ལག་ཁང་སུམ་ཅུ་ལྷག་པར་དགེ་འདུན་སྟོང་ཕྲག་གཉིས་ལྷག་གནས་པ་ཐམས་ཅད་གནས་བརྟན་སྡེ་པའོ།། ཕྱི་རོལ་པའི་ལྷ་ཁང་བརྒྱ་ལྷག་ཡོད་པ་ལ་ཕྱི་རོལ་པའི་རིགས་མང་པོ་དག་འདྲེས་ཏེ་གནས་སོ།། ཕལ་ཆེར་གཅེར་བུ་པ་དང་གྲངས་ཅན་པ་ཤས་ཆེ་བའོ།།

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

ཨུ་ཤུའི་ཡུལ།

ག་རུ་ཎ་ས་ཝརྞའི་ཡུལ་དེ་ནས་ལྷོ་ནུབ་ཏུ་རྒྱང་གྲགས་བདུན་བརྒྱ་ཙམ་བགྲོད་པ་ན་ཨུ་ཤུའི་ཡུལ་ལོ།། དེའི་ཐ་གྲུར་རྒྱང་གྲགས་བདུན་སྟོང་ཙམ་དང་། དཀྱིལ་མཁར་ཆེ་བའི་མཐའ་བསྐོར་དུ་རྒྱང་གྲགས་ཉི་ཤུ་ཙམ། ས་གཞི་ཤིན་ཏུ་གཤིན་ཞིང་གནམ་གཤིས་དྲོ་ཞིང་འཇམ་པ་འབྲུ་ཐམས་ཅད་འདེབས་ཤིང་། མེ་ཏོག་དང་ཤིང་ཏོག་གི་རིགས་ཤིན་ཏུ་མང་ཞིང་ཤིང་ཏོག་ཤིང་འབྲས་རྣམས་ཡུལ་གཞན་གྱི་ཤིང་འབྲས་ལས་ཤིན་ཏུ་ཆེའོ།། གཙུག་ལག་ཁང་བརྒྱ་ལྷག་པ་དགེ་འདུན་ཆིག་ཁྲི་ལྷག་ཡོད་པ་དང་ཚང་མ་ཐེག་ཆེན་པ་དང་། མུ་སྟེགས་པའི་ལྷ་ཁང་ལྔ་བཅུ་ལྷག་པར་ཕྱི་པ་རིགས་མི་གཅིག་པ་འདྲེས་ཏེ་གནས་སོ།། རྒྱལ་པོ་ཨ་ཤོས་ཀས་བཞེངས་པའི་མཆོད་རྟེན་བཅུ་ཕྲག་ཡོད་པ་ནི་ཐམས་ཅད་སྟོན་པས་ཆོས་གསུངས་པའི་གནས་སོ།། རྒྱ་ཡིག་གི་མིང་།

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

བྷུ་ཧའི་ཡུལ།

ཧུ་རིན་གྱི་ཡུལ་དེའི་ནུབ་ཏུ་བྷུ་ཧ་ཞེས་བྱ་བའི་ཡུལ་དེ་ཡིན་ལ། ཡུལ་དེའི་ཤར་ནུབ་ངོས་སུ་རྒྱང་གྲགས་བརྒྱད་བརྒྱ་ལྷག་དང་། ལྷོ་བྱང་ངོས་སུ་རྒྱང་གྲགས་བཞི་བརྒྱ་ཙམ། བྱང་པཀྵའི་རྒྱུན་དང་ཉེ་བ། དབུས་སུ་མཐའ་སྐོར་དུ་ལེ་དབར་ཉི་ཤུ་དང་། མི་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱལ་ཁབ་ཆུང་ངུར་འབོད་དོ།། རྒྱ་ཡིག་གི་མིང་། 缚喝国 སྲིད་འཛིན་ཁོངས་གཏོགས། ཨ་ཧྥུ་ཧན་གྱི་བྱང་ཕྱོགས། རིགས་དབྱེ། གནའ་བོའི་རྒྱལ་ཁབ། གནས་ཡུལ། ཨ་ཧྥུ་ཧན་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་པཱ་འུར་ཧྥུ་གྲོང་ཁྱེར། ངོ་སྤྲོད། ཧུ་རིན་གྱི་ཡུལ་དེའི་ནུབ་ཏུ་བྷུ་ཧ་ཞེས་བྱ་བའི་ཡུལ་དེ་ཡིན་ལ།

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

མ་ཏི་བྷུ་རའི་ཡུལ།

ཙུ་ཊ་ལི་ནའི་ཡུལ་དེ་ནས་ཤར་ཕྱོགས་སུ་གངྒཱ་བརྒལ་བ་ན་མ་ཏི་བྷུ་རའི་ཡུལ་ལོ།། དེའི་ཐ་གྲུར་རྒྱང་གྲགས་དྲུག་སྟོང་དང་། གཞུང་མཁར་མཐའ་སྐོར་དུ་རྒྱང་གྲགས་ཉི་ཤུ་ལྷག གནམ་གཤིས་དྲོ་བས་ནས་གྲོ་བྲུས་མ་འདེབས་ཤིང་མེ་ཏོག་གི་རིགས་མང་ངོ་།། མིའི་ངང་རྒྱུད་འཇམ་ཞིང་བསྲུན་པ། གཙུག་ལག་ཁང་བཅུ་ལྷག་ཕྱི་ནང་འདྲེས་མར་གནས་སོ།། རྒྱལ་པོ་སུ་ངྷ་རའི་རིགས་ཡིན་ཟེར་བ་ཕྱི་རོལ་པ་ལ་མོས་པ། གཙུག་ལག་ཁང་བཅུ་ལྷག་པར་དགེ་འདུན་བརྒྱད་བརྒྱ་ལྷག་ཡོད་པ་ཚང་མ་ཡོད་སྨྲ་བའི་སྡེ་པ་དང་། ཕྱི་རོལ་པའི་ལྷ་ཁང་ལྔ་བཅུ་ལྷག་ན་ཕྱི་པའི་ལུགས་སྣ་ཚོགས་པ་འདྲེས་ཏེ་གནས་སོ།། རྒྱ་ཡིག་གི་མིང་།

རིགས་དབྱེ།   ལོ་རྒྱུས།ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།

ཚོ་བའི་ལོ་རྒྱུས།  བརྡ་འགྲེལ 76 ཡོད།