ཡོངས་འཛིན་རིག་མཛོད། >རང་བྱུང་ཁམས། >རྩིས་རིག་པ། >གཞན་དག

མོ་ཡོན།

མོ་ཡོན་ནི་མོ་ཞུ་མཁན་གྱིས་མོ་མར་བཀའ་དྲིན་ཞུ་ཆེད་ཕུལ་བའི་འོས་འབབ་ཀྱི་ནོར་རྫས་གང་རུང་ལ་ཟེར། ངོ་སྤྲོད། མོ་ཡོན་ནི་མོ་ཞུ་མཁན་གྱིས་མོ་མར་བཀའ་དྲིན་ཞུ་ཆེད་ཕུལ་བའི་འོས་འབབ་ཀྱི་ནོར་རྫས་གང་རུང་ལ་ཟེར། སྤྱིར་བཏང་མོ་ཞུ་མཁན་དེས་རང་གི་སེམས་ཀྱི་ལོང་ཚོད་དང་ནུས་པས་ལྕོགས་ཚོད་ཀྱིས་མོ་ཡོན་ཕུལ་བ་ཡིན་ཏེ། སྒྲུང་དཔེ《རྟ་རྒྱུག་ནོར་བུ་ཆ་བདུན 》 ནང་ཇོ་རུས་གསེར་དོང་ཙེ་གཅིག་དང་། དར་བཅས་མོ་མ་ཀུན་ཤེས་ཐིག་པོའི་མོ་ཡོན་དུ་ཕུལ་བ་ལྟ་བུ། ཡང་སྐབས་འགར་མོ་མའི་འདོད་ལྟར་མོ་ཡོན་སློང་བ་ཡོད་པ་རེད། 《ཧོར་གླིང་གཡུལ་འགྱེད》(སྨད་ཆ)ནང་། མོ་མས་བཤད་པར། གལ་ཏེ་མོ་ཡོན་འབུལ་འདོད་ན།

རིགས་དབྱེ།   རང་བྱུང་ཁམས།རྩིས་རིག་པ།

མོ་ཆས།

མོ་ཆས་ནི་མོ་འདེབས་བྱེད་ཀྱི་ཡོ་བྱད་དམ་མཁོ་ཆས་ལ་ཟེར་བ་ཡིན། སྤྱིར་བསྟན་པ།  མོ་ལ་རིག་ཚན་མང་བོ་བྱུང་བ་ནི་གཙོ་བོ་མོ་ཆས་སྣ་ཚོགས་ལ་བརྟེན་པའམ་རྟེན་བྱེད་ཀྱི་གཞི་མ་གཅིག་པས་ཡིན། དཔེར་ན་ནང་བསྟན་པའི་མདའ་མོའམ་རྡེའུ་མོ། ཤོ་མོ་ལྟ་བུ་ནི་མོ་ཆས་སུ་མདའ་དང་རྡེལ། ཤོ་བཀོལ་བ་ཡིན་པས་མིང་དེ་ལྟར་ཐོགས། དེང་སང་བོད་ཁམས་ན་དར་ཆེ་བའི་ཕྲེང་མོ་ནི་ཕྲེང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་གདབ་དགོས་པས་མིང་དེ་ལྟར་ཐོགས་པ་ཡིན་པ་དང་། རྒྱ་ནག་གི་རུས་བརྐོས་མོ་ལྟ་བུའང་མོ་ཆས་སུ་རི་མོ་བརྐོས་པའི་རུས་པ་སྤྱད་པས་མིང་དེ་ལྟར་ཐོགས།

རིགས་དབྱེ།   རང་བྱུང་ཁམས།རྩིས་རིག་པ།

རེས་གཟའ་བདུན།

རེས་གཟའ་བདུན་ནི། ཉི་མ་ལ་སོགས་པའི་གཟའ་བདུན་པོ་རྣམས་རང་རང་ཐོག་མར་སྐྱེས་པའི་ཞག་དེ་ལ་དབང་བྱེད་པ་ཡིན་པས་ན་རེས་གཟའ་ཞེས་བཏགས་པ་ཡིན། རྒྱ་ཡིག་གི་མིང་། 七曜 གཟའ་ཉི་མ་དང་ཟླ་བ་བྱུང་ཚུལ། དེ་ཡང་ཐོག་མར་ཉི་མ་དང་རྒྱུ་སྐར་གྱི་གནས་ས་ཁྱིམ་བཅུ་གཉིས་ཆགས་པ་དང་། དེ་རྗེས་རྒྱུ་སྐར་ཉེར་བདུན་ཆགས་ཤིང་། དེ་རྗེས་ཁྱིམ་དུམ་བུ་བཅུ་གཉིས་པོ་རྣམས་རླུང་འགྲོས་ཀྱིས་གཡས་བསྐོར་དུ་འཁོར་བའི་ནང་གསེས་ཀ་རྣའི་ཁྱིམ་དེ་ཤར་གླིང་དབུས་མའི་ཚངས་ཐིག་གི་སྟེང་དུ་ཡོད་པའི་སྐར་མ་སྐག་གི་ཐད་ཀར་སླེབས་པ་ན་མེའི་རང་བཞིན་ལྡན་པའི་འོད་ཀྱི་གོང་བུ་ཞིག་ཐོག་མར་ཐོན་པ་དེ་ནི་ཉི་མ་ཡིན་ཞིང་།

རིགས་དབྱེ།   རང་བྱུང་ཁམས།རྩིས་རིག་པ།

གྲངས་ཡིག་འབྲི་ཚུལ།

ཨང་རྩིས་ཀྱི་གྲངས་ཀ་དག་བོད་ཡིག་གི་ལམ་ནས་འབྲི་ཚུལ། རྒྱ་ཡིག་གི་མིང་། 数字的藏语写法 ཁོངས་གཏོགས། གྲངས་རྩིས། རྒྱས་འགྲེལ། གྲངས་ཀའི་འབྲི་ཚུལ་འདི་ལྟ་སྟེ།།                  བཅུ་ནས་བཅུ་དགུ་བར་དག་ཏུ།། བཅོ་ལྔ་བཅོ་བརྒྱད་མ་གཏོགས་པ།།                བཅུ་ཡི་ཨི་ནི་ཨོ་མི་འགྱུར།། བཅུ་ཕྲག་གཉིས་ལ་ཉི་ཤུ་ཟེར།།                     བཅུ་ཡི་གནས་སུ་བཅུ་འཇུག་པར།། མཐའ་མེད་མིན་པ་བས་འཕུལ་སྤོང་།།            སུམ་ཅུ་དྲུག་ཅུ་བདུན་ཅུ་དང་།། བཞི་བཅུ་ལྔ་བཅུ་དགུ་བཅུ་བཞིན།།  

རིགས་དབྱེ།   རང་བྱུང་ཁམས།རྩིས་རིག་པ།

རྡེའུ་མོ།

རྡེའུ་འཕྲུལ་གྱི་མོ་འདི་ལ་ཐོག་མར་ལྡེའུ་འཕྲུལ་ཞེས་བྱ། ལྐོག་གྱུར་གྱི་མངོན་ཤེས་གསལ་བའི་འཕྲུལ་མོའི་དོན་ཡིན། འདི་ནི་དེང་སྐབས་ཡོངས་གྲགས་སུ་མོའམ་མོ་ཕྱྭ་ཞེས་པ་འདིའི་རིགས་ཀྱི་ཕྱི་མོའམ་ཐོག་མ་ཡིན་པ། ནམ་མཁའི་ནོར་བུའི་དགོངས་པ་ལྟར་ན། དེ་ནི་བོན་གྱི་སྟོན་པ་གཤེན་རབ་མི་བོ་ཆེས་མཛད་པར་འདོད། རྡེའུ་འཕྲུལ་ལམ་ལྡེའུ་འཕྲུལ། ཡང་རྡེལ་དྲུག་ཅེས་བྲིས་པ་ཡོད། གོ་དོན། རྡེའུ་འཕྲུལ་གྱི་མོ་འདི་ལ་ཐོག་མར་ལྡེའུ་འཕྲུལ་ཞེས་བྱ། ལྐོག་གྱུར་གྱི་མངོན་ཤེས་གསལ་བའི་འཕྲུལ་མོའི་དོན་ཡིན། མོ་འདི་ནི་དེང་སྐབས་ཡོངས་གྲགས་སུ་མོའམ་མོ་ཕྱྭ་ཞེས་པ་འདི་རིགས་ཀྱི་ཕྱི་མོའམ་ཐོག་མ་ཡིན་པ། ནམ་མཁའི་ནོར་བུའི་དགོངས་པ་ལྟར་ན། དེ་ནི་བོན་གྱི་སྟོན་པ་གཤེན་རབ་མི་བོ་ཆེས་མཛད་པར་འདོད།

རིགས་དབྱེ།   རང་བྱུང་ཁམས།རྩིས་རིག་པ།

པྲ་མོ།

པྲ་མོའང་མོ་ཐམས་ཅད་དང་མཚུངས་ལ། དེ་ནི་ལེགས་ཉེས་ཀྱི་གནས་དང་ལྐོག་གྱུར་གྱི་ལས་རྣམས་སྒྲུབ་པར་མཛུབ་སྟོན་གྱི་སྒྲོན་མེ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས། འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱ་བའི་ལེགས་ཉེས་དང་གསང་བ་མཐའ་དག་མོ་འདི་ལ་བརྒྱུད་དེ་གསལ་བོར་སྟོན་པ་ཡིན། པྲ་ཡི་མོ་འདི་དེང་སང་གཙོ་བོ་རིགས་གསུམ་དུ་དབྱེ་ཡོད་དེ། མེ་ལོང་པྲ་ཕབ་དང་མཐེབ་པྲ། རྩ་པྲ་བཅས་ཡིན། རྒྱ་ཡིག་གི་མིང་། 圆光 འབྱུང་ཁུངས། འཛམ་གླིང་གེ་སར་རྒྱལ་པོའི་སྒྲུང་། ངོ་སྤྲོད།‏‏ པྲ་མོ་ནི་འདེབས་མཁན་གྱིས་མེ་ལོང་དང་མཐེ་བོང་སོགས་ཀྱི་ངོས་ལ་བལྟས་ནས་ལེགས་ཉེས་ཀྱི་ལྟས་རྣམས་བཤད་པར་གྲགས་ལ། པྲ་ཞེས་པར་མིག་འཕྲུལ་ལམ་སྒྱུ་མའི་དོན་ཡང་ཡོད་པ་རེད།

རིགས་དབྱེ།   རང་བྱུང་ཁམས།རྩིས་རིག་པ།

ཞང་ཞུང་གི་རྩིས་རིག

སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི1557པའི་ཤིང་བྱི་ལོར་རྒྱ་ཀོང་ཙེ་འཕྲུལ་གྱི་རྒྱལ་པོའམ་ཀོང་རྩེ་འཕྲུལ་རྒྱལ་ཞེས་པས་འབྱུང་རྩིས་ལ་བརྟེན་ནས་གཏོ། མདོས། ཡས། གླུད་བཅས་ཀྱི་ཆོ་ག་མང་པོ་བཟོས་པ་དེང་དུས་ཡང་བོད་མིའི་ཆོས་ཀྱི་འཚོ་བའི་ནང་དུ་དར་སྲོལ་ཆེ། བོད་ཡིག་གི་མིང་། ཞང་ཞུང་གི་རྩིས་རིག དུས་ཚོད། ཀོང་རྩེ་འཕྲུལ་རྒྱལ་གྱི་སྐབས་སུ། རྒྱས་འགྲེལ།  སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི1557པའི་ཤིང་བྱི་ལོར་རྒྱ་ཀོང་ཙེ་འཕྲུལ་གྱི་རྒྱལ་པོའམ་ཀོང་རྩེ་འཕྲུལ་རྒྱལ་ཞེས་པས་འབྱུང་རྩིས་ལ་བརྟེན་ནས་གཏོ།

རིགས་དབྱེ།   རང་བྱུང་ཁམས།རྩིས་རིག་པ།

རྒྱལ་ཁབ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིར་སྤྱི་ལོའི་ལོ་རྩིས་ཐོག་མར་བེད་སྤྱོད་བྱས་པའི་དུས་ཚིགས་ཀྱི་རེའུ་མིག

《རྩིས་རིག་ལ་འཇུག་པའི་སྒོ》ལས་བྱུང་བའི་རྒྱལ་ཁབ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིར་སྤྱི་ལོའི་ལོ་རྩིས་ཐོག་མར་བེད་སྤྱོད་བྱས་པའི་དུས་ཚིགས་ཀྱི་རེའུ་མིག་ཞིབ་མོར་བཀོད་ཡོད། འབྱུང་ཁུངས། 《རྩིས་རིག་ལ་འཇུག་པའི་སྒོ》དེབ་གཟུགས་ཤ206.1ལས་བཏུས། རིགས་དབྱེ། རྩིས་རིག རྣམ་གྲངས་འདྲེན་པ། རྒྱལ་ཁབ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིར་སྤྱི་ལོའི་ལོ་རྩིས་ཐོག་མར་བེད་སྤྱོད་བྱས་པའི་དུས་ཚིགས་ཀྱི་རེའུ་མིག འཛམ་གླིང་སྟེང་གི་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་ཅིག་གིས་སྔ་གཞུག་ཏུ་སྤྱི་ལོའི་ལོ་རྩིས་ཐོག་མར་བེད་སྤྱོད་བྱས་པའི་ལོ་ཚིགས་སོགས་ནི་གཤམ་གསལ་རེའུ་མིག་ནང་བཀོད་ལྟར་རོ

རིགས་དབྱེ།   རང་བྱུང་ཁམས།རྩིས་རིག་པ།